به گزارش جویباران،  عراق در سال ۲۰۱۷، شاهد تحولات سیاسی متعددی بود که مهمترین آن، در عرصه سیاست خارجی، گشایش منطقه‌ای و بین‌المللی در روابط خارجه عراق بویژه ترمیم روابط تیره با عربستان و ترکیه بود.

مهم‌ترین تحولات در عرصه داخلی عراق، درگذشت «جلال طالبانی» رئیس‌جمهور سابق این کشور، برگزاری همه‌پرسی جدایی در سایه مخالفت‌ها و هشدارهای داخلی و خارجی در منطقه کردستان و پیامدهای آتی آن که بحرانی شدن روابط میان اربیل و بغداد از جمله آنهاست و نیز اعلام پیروزی نهایی بر داعش بود.

پایگاه خبری شبکه «السومریه» و روزنامه «القدس العربی» در گزارش‌هایی به تفکیک ماه‌های میلادی، به بررسی مهمترین تحولات سیاسی عراق در سال ۲۰۱۷ پرداخته که در ادامه می‌آید.

ژانویه

۷ ژانویه:

– العبادی از توافق با ترکیه بر سر عقب‌نشینی نیروهای این کشور از «بعشیقه» خبر داد

– ائتلاف نیروهای ملی عراقی: از کرکوک و مناطق مورد منازعه دست برنمی‌داریم

– العبادی ضمن تاکید بر ضرورت توقف سخنان نژادپرستانه: پیش از لغو همه‌پرسی، هیچ مذاکره‌ای انجام نمی‌شود

۸ ژانویه: سفر «هانی الملقی» نخست‌وزیر اردن به عراق و دیدار با «العبادی» و رایزنی درباره مسائل اقتصادی به ویژه بازگشایی گذرگاه مرزی «طریبیل» میان دو کشور

۱۰ ژانویه:

– «مقتدی صدر» پیش‌نویس طرح اصلاح انتخابات را به پارلمان ارائه کرد

فوریه

۹ فوریه:

– شهادت «باسم الصافی» دبیرکل حزب‌الله عراق در استان «بصره» بر اثر شدت جراحات پس از سوء‌قصدی که افراد ناشناس کردند

۱۰ فوریه:

– اهالی ناحیه مرزی «ام قصر» در استان بصره، تظاهراتی مسالمت‌آمیز در مرکز این ناحیه در اعتراض به توافقنامه «خور عبدالله» انجام دادند و از دولت خواستند تا درباره این توافقنامه تجدیدنظر کند و کمیته‌هایی حقوقی در این‌باره تشکیل دهد.

۲۵ فوریه:

– «عادل الجبیر» وزیر خارجه عربستان برای نخستین بار پس از ۱۴ سال به عراق سفر کرد

مارس

۱ مارس:

– دادگاه فدرال عراق دادخواست علیه «خالد العبیدی» وزیر دفاع سابق عراق را رد کرد

۶ مارس:

– شورای استانداری بغداد «عطوان العطوانی» را به عنوان استاندار انتخاب کرد

۸ مارس: «خمیس الجهیناوی» وزیر خارجه تونس در سفری رسمی وارد بغداد شد

۱۵ مارس:

«احمد ابوالغیط» دبیر کل اتحادیه عرب نیز در سفری یک روزه به بغداد با مقامات مسئول عراقی درباره مسائل مختلف رایزنی کرد.

۲۲ مارس:

– شورای استانداری کربلا به برکناری «علی المالکی» نائب رئیس این شورا رای داد

۲۸ مارس:

– مناقشه بر سر برافراشتن پرچم منطقه کردستان بر قرار ساختمان‌های دولتی در استان کرکوک

۳۰ مارس:

دبیرکل سازمان ملل در سفری رسمی به بغداد با رئیس‌جمهور، نخست‌وزیر، رئیس پارلمان و شماری از نمایندگان پارلمانی دیدار و درباره اواضع آوارگان و مبارزه با داعش با آنها گفت‌وگو کرد.

آوریل

۱ آوریل:

– پارلمان عراق تصویب کرد که تنها پرچم عراق در استان کرکوک برافراشته شود

۱۱ آوریل:

– پارلمان عراق به برکناری «صفاء الدین» رئیس هیأت اطلاع‌رسانی و ارتباطات پس از استیضاح غیابی از سوی «حنان الفتلاوی» رای داد

۱۶ آوریل:

– ریاست شورای استانداری بصره از گروه‌ها و تشکل‌های زیرمجموعه «الحشد الشعبی» خواست تا دفاتر نظامی خود را به خارج از این استان انتقال دهند

۱۸ آوریل:

– «ایرج مسجدی» سفیر جدید ایران وارد بغداد شد تا رسما فعالیت خود را در عراق آغاز کند

۱۹ آوریل:

– وزیر خارجه آلمان برای بررسی پرونده نبرد با داعش و حمایت از عراق برای بازسازی مناطق آزادشده از دست تکفیری‌ها به عراق سفر کرد.

۲۴ آوریل:

معاون نخست‌وزیر و وزیر خارجه بلژیک، وزیر دفاع و وزیر مهاجرت این کشور در سفر به بغداد درباره پرونده آوارگان و جنگ با داعش با مقامات عراقی رایزنی کردند.

۲۵ آوریل:

– پارلمان عراق اعلام کرد که  پاسخ‌های کمیساریای عالی انتخابات به سوالات طرح شده از سوی «ماجده التمیمی» نماینده عراقی، قانع‌کننده نبوده است.

می

۱ می:

– تاسیس اولین حزب سیاسی «ایزدی» با عنوان حزب «آزادی و دموکراسی»

۳ می:

– وفات «عدنان الدلیمی» سیاستمدار پیشکسوت و رئیس سابق اوقاف اهل تسنن در سن ۸۵ سالگی

۱۲ می:

– مجادله گسترده پس از دعوت «علاء الموسوی» رئیس اوقاف شیعیان، به جهاد علیه مسیحی‌ها و صابئی‌ها و ضرورت دریافت جزیه از آنها.

۱۹ می:

– درگذشت «نوشیروان مصطفی» رهبر حزب کردی «گوران» در ۷۶ سالگی

۲۲ می:

– «خالد الفالح» وزیر نفت عربستان برای بررسی مسئله تمدید کاهش تولید نفت وارد عراق شد

ژوئن

۱ ژوئن:

– «حسین احمد هاشم الموسوی» قاضی بازنشسته عراقی دادخواستی علیه «فواد معصوم» رئیس جمهور عراق ارائه کرد و به وی اتهام زد که سوگندش را شکسته و در قبال مسئله استقلال کردستان، قانون اساسی را نقض کرده است.

۱۲ ژوئن:

– افشای سندی از اقدام قطر مبنی بر اعزام ۱۸۰۰ افراطی برای جنگ در عراق

– صدور دستور بازداشت «صهیب الراوی» استاندار الانبار

۱۹ ژوئن:

– «حیدر العبادی» در سفری رسمی به عربستان، کویت و ایران سفر کرد. این نخستین سفر او به عربستان طی ۳ سال گذشته به عنوان نخست‌وزیر عراق بود.

ژوئیه

۱ ژوئیه:

-انتخاب «سروه عبدالواحد» به عنوان رئیس فراکسیون پارلمانی حزب «گوران»

۵ ژوئیه:

– «صباح البزونی» رئیس شورای استانداری بصره به دادگاه فراخوانده شد و قاضی دادگاه حکم بازداشت وی را به اتهام دریافت رشوه از یک بازرگان لبنانی صادر کرد.

۶ ژوئیه:

– «طالب الخربیط» نماینده عراقی در پی کشته شدن یک شهروند الانباری، از پست خود در پارلمان استعفاء کرد و از ملت عراق به طور کلی و ساکنان الانبار به طور خاص، عذرخواهی کرد.

۱۷ ژوئیه:

– صدور دستور بازداشت «احمد عبدالله الجبوری» استاندار صلاح‌الدین به اتهام فساد

۱۸ ژوئیه:

– ائتلاف نیروهای ملی عراقی «احمد المساری» را از ریاست فراکسیون پارلمانی‌اش برکنار کرد.

۲۰ ژوئیه:

– شورای استانداری «الانبار» به برکناری استانداری «صهیب الراوی» رای داد

۲۴ ژوئیه:

– «عمار الحکیم» رئیس حزب مجلس اعلای اسلامی عراق از این حزب خارج شد و حزب جدیدی به نام «جریان ملی حکمت» تاسیس کرد.

۲۵ ژوئیه:

– «عمر سید علی» به عنوان جانشین مرحوم «نوشیروان مصطفی» در راس حزب گوران قرار گرفت.

۳۰ ژوئیه:

– مجلس اعلای اسلامی عراقی «همام حمودی» را به عنوان رئیس خود و «باقر الزبیدی» و «جلال الدین الصغیر» را به ترتیب رئیس دفتر سازمانی و اجرایی معرفی کرد.

آگوست

۲ آگوست:

– انتخاب «صلاح الجبوری» به عنوان رئیس فراکسیون ائتلاف نیروهای ملی عراقی

۵ آگوست:

– «حیدر العبادی»: «الحشد الشعبی» منحل نخواهد شد

۶ آگوست:

– دادگاه تجدیدنظر عراق حکم بازداشت استاندار صلاح‌الدین را نهایی کرد

۹ آگوست:

– شورای استانداری «الرمادی» دستور برکناری «ابراهیم العوسج» فرماندار را صادر کرد.

۱۰ آگوست:

– «مسعود بارزانی»: کردستان مستقل است و هیچ گزینه‌ای جز همزیستی مسالمت‌آمیز با عراق به عنوان یک همسایه برای آن وجود ندارد

–  «ماجد مهدی النصراوی» استاندار بصره، از پستش تحت فشارهای سیاسی استعفاء کرد

۱۱ آگوست:

– استاندار بصره، عراق را ترک کرد و از تهدید جدید علیه خود خبر داد.

۱۶ آگوست:

– «میران فرید عزیز بک» به عنوان رئیس سازمان هواپیمایی کشوری انتخاب شد

– نخست‌وزیر چک به عراق سفر کرد

۱۷ آگوست:

– استیضاح وزیر برنامه‌ریزی و تجارت در پارلمان و متقاعد شدن نمایندگان به پاسخ‌های وزیر

۲۳ آگوست:

– ترکیه از نماینده حزب اتحادیه میهنی منطقه کردستان خواست تا این کشور را ترک کند

۲۷ آگوست:

– شورای استانداری بصره از انتخاب «اسعد عبدالامیر العیدانی» به عنوان استاندار جدید خبر داد

۲۹ آگوست:

– شورای استانداری الانبار، در پی استعفای «صهیب الراوی»؛  «محمد الحلبوسی» را به عنوان استاندار جدید معرفی کرد

– شورای استانداری کرکوک به مشارکت در همه‌پرسی جدایی منطقه کردستان رای داد

۳۰ آگوست:

– «مسعود بارزانی»: در صورت مخالفت کردها با استقلال، استعفاء می‌کنم… اسرائیل از همه‌پرسی حمایت کرد

سپتامبر

۹ سپتامبر: «احمد ابوالغیط» دبیرکل اتحادیه عرب به منظور بررسی پرونده همه‌پرسی جدایی منطقه کردستان وارد بغداد شد و با رئیس‌جمهور، نخست‌وزیر و رئیس پارلمان رایزنی کرد.

۱۲ سپتامبر:

– شورای استانداری دیالی با برگزاری همه‌پرسی در این استان مخالفت کرد

– پارلمان عراق به رد همه‌پرسی در منطقه کردستان رای داد و «حیدر العبادی» را ملزم کرد که تدابیر لازم برای حفظ وحدت عراق را اتخاذ کند.

– «ابراهیم الجعفری» وزیر خارجه عراق در پی پافشاری بارزانی بر ضرورت برگزاری همه‌پرسی هشدار داد که با دو همتای ترک و ایرانی خود بر سر اتخاذ تصمیماتی علیه منطقه کردستان توافق کرده است.

۱۴ سپتامبر:

– پارلمان عراق به برکناری «نجم الدین کریم» استاندار کرکوک رای داد

۱۸ سپتامبر:
– وزیر دفاع انگلیس به منظور بررسی پرونده مبارزه با داعش، بغداد سفر کرد

۲۵ سپتامبر:

– کردهای عراق پای صندوق‌های همه‌پرسی جدایی حاضر شدند و طبق گفته دولت کردستان به آن، بله گفتند

۲۶ سپتامبر:

– دولت عراق به منطقه کردستان ۷۲ ساعت مهلت داد تا اداره کلیه فرودگاه‌ها و گذرگاه‌های مرزی را به بغداد تحویل دهد.

اکتبر

۳ اکتبر:

– «جلال طالبانی» رئیس‌جمهور عراق که برای ادامه درمان به برلین سفر کرده بود، درگذشت

۱۱ اکتبر:

– دستگاه قضایی عراق دستور بازداشت رئیس و اعضای کمیساریای عالی انتخابات در منطقه کردستان را به دلیل برگزاری همه‌پرسی، صادر کرد.

۱۵ اکتبر:

– «حیدر العبادی» نخست‌وزیر عراق عملیات برقراری نظام و قانون در مناطق تحت سیطره نیروهای پیشمرگه در کرکوک و دشت نینوا را آغاز کرد و نیروهای عراق به سوی مناطق تحت سیطره پیشمرگه در استان کرکوک روانه شدند.

۱۷ اکتبر:

– نخست‌وزیر عراق «راکان الجبوری» معاون استانداری کرکوک را به عنوان سرپرست این استانداری معرفی کرد.

– نیروهای عراقی از تحقق اهدفشان در منطقه کردستان و برقراری نظم و امنیت در کرکوک و کلیه مناطق در این استان خبر دادند.

۲۰ اکتبر:

– دستگاه قضایی عراق دستور بازداشت «کوسرت رسول» معاون رئیس منطقه کردستان به دلیل اظهارنظرش علیه نیروهای امنیتی عراق و اشغالگر توصیف کردنشان را صادر کرد.

۲۳ اکتبر:

– پارلمان عراق به اعضای جدید کمیساریای عالی انتخابات رای اعتماد داد

۲۶ اکتبر:

– فک ارتباط میان ادارات شهرهای مورد منازعه با منطقه کردستان

۲۹ اکتبر:

– حمله معترضان به ساختمان پارلمان منطقه کردستان و شنیده شدن صدای تیراندازی از داخل این ساختمان پس از استعفای رسمی «مسعود بارزانی» رئیس منطقه کردستان از پستش

نوامبر

۱۵ نوامبر:

– حزب دموکراتیک کردستان به ریاست «مسعود بارزانی» تصمیم گرفت نمایندگانش پس از تحریم دوماهه نشست‌های پارلمان عراق به دلیل بحران همه‌پرسی، به این پارلمان بازگردند.

۲۰ نوامبر:

– دادگاه فدرال عراق عدم قانونی بودن همه‌پرسی جدایی منطقه کردستان را که در ۲۵ سپتامبر برگزار شده بود، صادر کرد و نتایج آن را ابطال کرد

۲۳ نوامبر:

– نخست‌وزیر عراق عملیات مبارزه با فساد را اعلام کرد و تاکید کرد که میدان نبرد بعدی عراق، مبارزه با فساد و پاکسازی نهادهای دولتی از فاسدان است.

۲۶ نوامبر:

– حکم بازداشت و زندانی شدن «عمر الحمیری» استاندار اسبق دیالی

۲۸ نوامبر:

– دولت منطقه کردستان «هفال ابوبکر» را استاندار سلیمانیه معرفی کرد.

۲۹ نوامبر:

– «ترزا می» نخست‌وزیر انگلیس به بغداد سفر کرد

دسامبر

۶ دسامبر:

– وزارت خارجه عراق تصمیم «دونالد ترامپ» علیه قدس شریف را محکوم و رد کرد.

۸ دسامبر:

– «ابودعاء العیساوی» معاون جهادی «مقتدی صدر» رهبر جریان صدر از تشکیل تیپ «قدسیو الصدر» خبر داد.

۹ دسامبر:

– «حیدر العبادی» در اظهاراتی که از تلویزیون کشور پخش شد، خبر پیروزی نهایی نیروهای کشور در جنگ سه ساله علیه داعش و به دست گرفتن کنترل سراسر خاک کشور از این گروه را اعلام کرد.

۱۰ دسامبر:

– در پی اعلام خبر پیروزی نهایی نیروهای عراقی علیه داعش، مردم عراق روز یکشنبه (۱۰ دسامبر) تا پاسی از شب؛ این پیروزی را جشن گرفتند و نیروهای مشترک عراقی نیز در این روز، در بغداد رژه نظامی برگزار کردند.

۱۵ دسامبر:

– دفتر اطلاع‌رسانی نخست‌وزیری عراق از آغاز اقدام برای منحصر کردن اسلحه در دست دولت خبر داد.

۱۷ دسامبر:

–  برخی گروه‌های سیاسی دارای گرایش‌های مدنی در بصره از تشکیل ائتلاف سیاسی جدید برای شرکت در انتخابات آتی در عراق خبر دادند.

–  «زولفا محمود» عضو حزب «گوران» در پارلمان منطقه کردستان از پستش استعفاء کرد.

۱۸ دسامبر:

– آغاز تظاهرات‌های مردمی در سراسر استان «سلیمانیه» و برخی مناطق اربیل در اعتراض به سیاست‌های دولت منطقه کردستان و دستگیری و زخمی شدن شماری از معترضان.

۲۰ دسامبر:

– کمیسیون حقوقی در شورای استانداری بصره از آزادی «صباح البزونی» استاندار این استان و لغو حکم حبس ۳ ساله او در دادگاه تجدید نظر به دلیل عدم وجود ادله و مدارک کافی خبر داد.